İhlas Haber Ajansı (İHA) muhabirlerinin edindiği son dakika bilgilerine göre, İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü tarafından desteklenen, Erzurum Büyükşehir Belediyesi ve Erzurum Diplomasi Araştırmaları Merkezi Derneği (EDAM) iş birliğiyle hayata geçirilen "Tarihin Sessiz Tanıkları: Balkanlarda Devlet-i Aliyye Mimarisi, Diplomasisi ve Tarihteki Rolü" projesinin saha çalışmaları başarıyla sonuçlandı.

Balkanlar’daki Osmanlı Mirasını Yaşatan Tarihin Sessiz Tanıkları Projesi Sona Erdi

Yüzyıllar boyunca yaşanan savaşlar ve siyasi değişimler sebebiyle zarar gören Osmanlı mimari mirası ile yazılı kültürünü yeniden hatırlatmak ve Pax Ottomanica olarak bilinen adalet ile huzur modelinin diplomatik altyapısını incelemek amacıyla 11 aylık bir takvim uygulandı. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri'ndeki ferman, ahitnâme ve tahrir defterlerinin incelenmesinin ardından, 14-22 Ekim 2026 tarihleri arasında Bosna-Hersek, Kosova, Kuzey Makedonya, Karadağ, Arnavutluk ve Sırbistan'da kapsamlı saha araştırmaları yapıldı. Bu kapsamda T.C. Saraybosna Büyükelçiliği ile T.C. Belgrad Büyükelçiliği resmi ziyaretlerle bilgilendirildi.

Balkanlar’daki Osmanlı Mirasını Yaşatan Tarihin Sessiz Tanıkları Projesi Sona Erdi

On Üç Tarihi Eser İncelendi

Araştırmalar süresince bölgedeki sembol yapılardan Bayraklı Camii, Blagaj Tekkesi, Halveti Tekkesi, Sokullu Mehmet Paşa Köprüsü, Mostar Köprüsü, I. Murad Hüdavendigar Türbesi, Alaca Camii, Morica Han, Arasta Camii Minaresi, Stari Bar Saat Kulesi, Poitelj Kalesi ve Poitelj Köyü ile Gazi Hüsrev Bey Kütüphanesi ve Medresesi olmak üzere toplam 13 eser odak alınarak envanter çalışmaları tamamlandı.

Balkanlar’daki Osmanlı Mirasını Yaşatan Tarihin Sessiz Tanıkları Projesi Sona Erdi

Çalışmalar çerçevesinde, Aliya İzzetbegoviç’in vefat yıl dönümü olan 19 Ekim’de Bosna-Hersek’te Yunus Emre Enstitüsü Saraybosna Temsilciliği ev sahipliğinde uluslararası bir panel düzenlendi. Saha ve arşiv süreçlerinden elde edilen veriler, fotoğraflar ve röportajlar bilimsel yöntemlerle tasnif edilirken, elde edilen bulguların belgesel film senaryosu ve akademik yayınlar aracılığıyla kamuoyu ile paylaşılacağı bildirildi.

Balkanlar’daki Osmanlı Mirasını Yaşatan Tarihin Sessiz Tanıkları Projesi Sona Erdi

Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme

Osmanlı Devleti’nin Balkan coğrafyasındaki idari ve kültürel varlığı, yüzyıllar boyunca bölgedeki mimari ve toplumsal yapının şekillenmesinde temel rol oynamıştır. Benzer kültürel diplomasi projeleri, ortak tarihi bağların akademik düzeyde belgelenmesi ve gelecek nesillere aktarılması açısından önem arz etmektedir.