İhlas Haber Ajansı (İHA) muhabirlerinin edindiği son dakika bilgilerine göre, JAMA Network Open dergisinde yayımlanan uluslararası kapsamlı bir araştırma, iyatrojenik menopoz ile kalp-damar hastalıkları arasındaki kritik ilişkiyi gözler önüne serdi. Tam 2 milyon 617 bin 942 kadının verilerini inceleyen 36 sistematik derleme ve meta-analiz çalışması, tıbbi tedavi veya ameliyatlar sonucu gelişen erken menopozun kadın sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerini detaylıca inceledi.

Araştırma bulgularını değerlendiren Medicana International İzmir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Gültekin Koçun, özellikle 45 yaşından önce cerrahi veya medikal yollarla menopoza giren kadınlarda kardiyovasküler olay riskinin yüzde 25, koroner kalp hastalığı riskinin yüzde 48 ve inme riskinin ise yüzde 22 oranında daha yüksek olabileceğini belirtti.

Östrojen Kaybı Damar Yapısını Nasıl Etkiliyor

Doğal menopoz sürecinin yıllara yayılan yavaş bir geçiş dönemi sağladığını, ancak cerrahi müdahaleler ve medikal tedavilerin bu dengede ani bir kopuşa yol açtığını vurgulayan Op. Dr. Gültekin Koçun, östrojenin damar esnekliğini koruduğunu ve iltihabı baskıladığını hatırlattı. Yumurtalıkların alınması, kemoterapi veya radyoterapi gibi uygulamaların hormon seviyelerini çok hızlı bir şekilde düşürdüğünü ifade eden uzman isim, bu koruyucu kalkanın aniden ortadan kalkmasıyla damarlarda sertleşme ve plak oluşumunun hızlandığını kaydetti.

Organ Koruyucu Cerrahi Yaklaşımlar Hayati Önem Taşıyor

İyi huylu polipler, kistler, myomlar veya düzensiz kanamalar nedeniyle yapılan operasyonlarda rahim ve yumurtalıkların korunmasının hasta sağlığı açısından öncelikli hedef olması gerektiğine dikkat çeken Op. Dr. Gültekin Koçun, cerrahi menopozun bu sayede engellenebileceğini ifade etti. Eğer organların korunması tıbbi olarak mümkün değilse, ortaya çıkan tablonun derhal ve zaman kaybedilmeden yönetilmesi gerektiği uyarısında bulundu.

Erken Müdahale ve Yaşam Tarzı Değişiklikleri

İyatrojenik menopoz tablosu oluştuktan sonra klinik yaklaşımın hızla devreye girmesi gerektiğini belirten Op. Dr. Gültekin Koçun, 45 yaş altındaki kadınlarda tansiyon, lipid profili ve açlık kan şekeri gibi kardiyovasküler risk taramalarının hemen yapılmasını önerdi. Akdeniz tipi beslenme, düzenli aerobik ve direnç egzersizleri, sigaradan uzak durma ve kilo kontrolü gibi yaşam tarzı değişiklikleriyle bu risklerin minimuma indirilebileceği vurgulandı.

Uzman Görüşü / Editör Yorumu

İyatrojenik menopoz, tıbbi müdahaleler veya cerrahi operasyonlar sonucunda yumurtalık fonksiyonlarının ani bir şekilde sonlanması durumunu ifade eder. Tıpta kardiyovasküler risk yönetimi, özellikle genç yaşta hormon kaybı yaşayan hastalarda uzun vadeli yaşam kalitesini korumak adına multidisipliner bir yaklaşım gerektirir.