GİRİŞ VE TEKNOLOJİ KULLANIMI
Telefon, tablet, sosyal medya ve dijital oyunlar günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası haline gelirken, kontrolsüz kullanım özellikle çocuklar ve gençler açısından önemli riskler oluşturabiliyor. Acıbadem Bayındır İçerenköy Hastanesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı Uzmanı Dr. Nimtaj Abdullayeva, dijital bağımlılıkta normal kullanım ile sorunlu kullanım arasındaki sınırın her zaman kolay fark edilemediğini belirterek, teknolojinin günlük yaşamı kolaylaştıran işlevleri nedeniyle bu ayrımın daha da güçleşebildiğine dikkat çekti.
BEYNİN ÖDÜL SİSTEMİ
Dijital bağımlılığın temelinde beynin ödül sistemiyle ilişkili süreçlerin rol oynadığını belirten Dr. Nimtaj Abdullayeva, dijital davranışların giderek kişinin başlıca haz kaynaklarından biri haline gelmesi durumunda günlük yaşamdaki diğer etkinliklerden alınan tatminin azalabileceğini ifade etti. Sosyal medya kullanımı, sürekli kaydırma davranışı veya dijital oyunlarda kazanılan küçük ödüllerin davranışın tekrar tekrar sürdürülmesini destekleyebileceğini belirten Dr. Abdullayeva, zaman içerisinde kişinin kullanımını kontrol etmekte zorlanabileceğini söyledi.
SOSYAL MEDYANIN RUH SAĞLIĞINA ETKİSİ
Erken yaşta uzun süreli ekran maruziyetinin dil gelişiminde gecikme, yüz yüze iletişimde azalma ve duygu düzenleme güçlükleriyle ilişkili olabileceğine dikkat çeken Dr. Abdullayeva, ergenlik döneminde ise sosyal medyada sürekli kıyaslanma ve dış onay arayışının öne çıkabildiğini belirtti. Aşırı sosyal medya kullanımının olumsuz beden algısı, anksiyete, depresyon ve düşük benlik saygısı gibi sorunlarla ilişkili olabileceğini ifade eden Dr. Abdullayeva, kişinin kendi değerini beğeni veya takipçi sayısı gibi dijital göstergeler üzerinden değerlendirmeye başlamasının da önemli bir risk oluşturduğunu vurguladı.
DİJİTAL OYUNLAR VE KONTROL KAYBI
Çevrimiçi oyun oynama bozukluğunda kontrol kaybı, tolerans ve yoksunluğa benzer belirtilerin görülebildiğini belirten Dr. Abdullayeva, oyuna erişimin engellenmesi durumunda sinirlilik ve ajitasyon yaşanabileceğini söyledi. Dr. Abdullayeva, konsantrasyon güçlüğü, uyku ve beslenmenin ihmal edilmesi, okul ve aile sorumluluklarının aksaması ile hareketsiz yaşamın beraberinde getirebileceği obezite riskinin de sorunlu oyun kullanımının günlük hayattaki yansımaları arasında yer aldığını belirtti.
AİLELERE DÜŞEN GÖREVLER
Dijital bağımlılığın önlenmesinde ailelerin önemli bir role sahip olduğunu vurgulayan Dr. Abdullayeva, çocuklara cep telefonu ve tabletin mümkün olduğunca geç yaşta verilmesini, küçük yaşlardan itibaren ekran kullanımı için zaman ve ortam sınırlarının oluşturulmasını önerdi. Ebeveynlerin kendi dijital kullanım alışkanlıklarının da çocuklar üzerinde etkili olduğuna dikkat çeken Dr. Abdullayeva, aile yemekleri ve birlikte geçirilen zamanlarda ekranların kapatılması, aile içi iletişimin artırılması ve boş zamanların spor, dans, müzik veya kitap okuma gibi ekran dışı etkinliklerle değerlendirilmesinin önemli olduğunu ifade etti.
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.
Kanunlara aykırı, konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren yorumlar onaylanmamaktadır. IP adresiniz kaydedilmektedir.