İhlas Haber Ajansı (İHA) muhabirlerinin edindiği son dakika bilgilerine göre, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin, federasyon müzakerelerinin yeniden başlatılması amacıyla dönüşümlü başkanlık formülünü masaya getirdi. Rum basınında yer alan haberlerde, bu yaklaşımın KKTC'nin egemen eşitliği yerine ortak federal yönetim modelini öngördüğü aktarıldı.

Geçmiş yıllarda Crans-Montana'da sonuçsuz kalan görüşmelerin ardından, Philenews ve Cyprus Mail gibi Rum yayın organlarında Holguin'in önerileri değerlendirildi. Tarafların ön şart olmaksızın müzakere masasına oturması gerektiğini savunan Temsilci, dönüşümlü başkanlık konusunun ilk aşamada çözüme kavuşturulmasını istiyor. Söz konusu formül, Türk ve Rum toplumlarının ortak yönetim altında yetki paylaşımını hedeflerken, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin iki devletli çözüm politikası ise Ada'daki egemen eşitlik ilkesine dayanıyor.

Geçmiş Müzakereler ve Siyasi Engeller

Cyprus Mail'deki analizlerde, dönüşümlü başkanlık modelinin daha önceki süreçlerde de ciddi anlaşmazlıklara yol açtığı hatırlatıldı. 2010 yılında tartışılan oranlarda 5 yıllık dönemin büyük kısmının Rum liderliğinde yürütülmesi öngörülmüştü. Rum lider Nikos Hristodulidis'in bu konuda uzlaşı sağlamasının zor olduğu ve 2028 başkanlık seçimleri nedeniyle iç politikada baskı hissedebileceği ifade edildi.

Kıbrıs meselesinde 2004 yılında Annan Planı referandumu Rum kesiminin yüzde 75,8 oyla reddetmesiyle sonuçlanmış, 2017'deki Crans-Montana zirvesi de anlaşmazlıkla kapanmıştı. Türkiye ile KKTC, Ada'da kalıcı barışın ancak iki ayrı devletin egemen eşitliğinin kabul edilmesiyle mümkün olacağını vurgulamaya devam ediyor.

Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme

Kıbrıs müzakereleri, 1968 yılından bu yana Ada'da adil ve kalıcı bir siyasi düzen kurulması amacıyla BM gözetiminde yürütülen kapsamlı görüşmeler dizisidir. Taraflar arasındaki temel anlaşmazlık noktası, iktidarın ortak bir federal çatı altında paylaşılması ile iki ayrı egemen devletin varlığının uluslararası alanda tescil edilmesi arasındaki yapısal vizyon farkından kaynaklanmaktadır.