İhlas Haber Ajansı (İHA) finans servisinin derlediği verilere göre Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi (UZZK) Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Mustafa Tan, zeytinde tüm zamanların en yüksek rekolte beklentisinin bulunduğunu, ancak 588 bin tonluk zeytinyağı üretimine dip zeytinler ve seyrek ağaçların toplanmaması nedeniyle ulaşılamama riski olduğunu bildirdi.

Zeytinde Tarihi Rekor Beklentisi Maliyet ve Fiyat Kriziyle Gölgeledi

Dr. Tan, 2026/27 sezonunda zeytin rekoltesinin 4 milyon 30 bin tonla rekor seviyeye ulaşmasının öngörüldüğünü aktardı. Öngörülen miktarın 1 milyon 163 bin tonunun sofralık zeytine ayrılacağını, yağlık zeytinden ise 588 bin ton zeytinyağı elde edileceğini belirten Tan, bu rakamlarla Türkiye’nin zeytinyağında dünya ikinciliğine, sofralık zeytinde ise dünya birinciliğine yükseleceğini vurguladı.

Zeytinde Tarihi Rekor Beklentisi Maliyet ve Fiyat Kriziyle Gölgeledi

Maliyet ve Alım Fiyatları Arasındaki Uçurum

Rekor beklentisinin üreticide endişeye yol açtığını ifade eden Dr. Mustafa Tan, maliyetler ile alım fiyatları arasındaki farka dikkati çekti. Bir kilogram zeytinin ortalama üretim maliyetinin 50-70 lira, zeytinyağının ise 240-280 lira bandında olduğunu, buna karşın alım fiyatlarının sıradan zeytin için 20-35 lira, zeytinyağı için ise 170-200 lira seviyelerinde kaldığını kaydetti.

Mevcut piyasa şartlarının üretimi tehdit ettiğini belirten Tan, yüzde 30-40 oranındaki dip zeytinin ve engebeli alanlardaki seyrek ağaçlardaki ürünlerin toplanmama riski bulunduğunu dile getirdi. Tan, zeytinyağı randımanlarının da bu yıl 1/6-10 arasında gerçekleştiğini belirterek, toplanamayan ürünler nedeniyle rekoltenin yüzde 30 ila 50 oranında daha düşük gerçekleşebileceği uyarısında bulundu.

Çözüm Önerileri ve Beklentiler

UZZK Başkanı Dr. Mustafa Tan, risklerin fırsata dönüştürülmesi ve iç tüketimin artırılması için üreticinin maliyetini karşılayacak şekilde zeytinyağına kilogram başına yaklaşık 1 avro, sofralık zeytine 20 sent avro fark ödemesi yapılması gerektiğini belirtti. Tan ayrıca ihracat iadelerinin yeniden verilmesi, kooperatifler aracılığıyla stoklama yapılarak piyasanın regüle edilmesi ve AB ihracat kontenjanının artırılması talebinde bulundu.

Uzman Görüşü / Editöryel Değerlendirme

Zeytincilik sektörü, tarımsal üretim planlaması ve uluslararası pazardaki rekabet gücü açısından stratejik bir konuma sahiptir. Sektör paydaşları, artan girdi maliyetleri ile piyasa fiyatları arasındaki dengesizliğin giderilmesinin, uzun vadeli üretim sürdürülebilirliği ve ihracat hedefleri bakımından kritik önem taşıdığını belirtmektedir.