Japonya, 'ay keskin nişancısı' Ay'a iniş aracı SLIM'in fırlatmasını gerçekleştirdi

Japonya Havacılık ve Uzay Araştırma Ajansı (JAXA), roketin planlandığı gibi güney Japonya'daki Tanegashima Uzay Merkezi'nden havalandığını ve Ay'ı Araştırmak için Akıllı İniş Aracını (SLIM) başarıyla fırlattığını açıkladı. 

"Ay keskin nişancısı" olarak adlandırılan Japonya, SLIM'i ay yüzeyindeki hedef bölgesinin 100 metre yakınına indirmeyi hedefliyor. 100 milyon dolarlık misyonun, yakıt tasarrufu sağlayan uzun bir yaklaşma rotasının ardından Şubat ayına kadar inişe başlaması bekleniyor. JAXA Başkanı Hiroshi Yamakawa bir basın toplantısında şunları söyledi: "SLIM'in büyük hedefi, 'yapabildiğimiz yere iniş' yerine, ay yüzeyinde 'istediğimiz yere iniş'i başarmak için yüksek doğruluklu iniş kanıtlamak."

Perşembe günü lansmandan saatler sonra JAXA, SLIM'den normal şekilde çalıştığını gösteren sinyaller aldığını söyledi. Fırlatma, Hindistan'ın Chandrayaan-3 misyonuyla Ay'ın keşfedilmemiş güney kutbuna başarıyla iniş yapan dördüncü ülke olmasından iki hafta sonra gerçekleşti. Aynı sıralarda Rusya'nın Luna-25 iniş aracı aya yaklaşırken düştü.

Geçen yıl Japonya'nın daha önce yaptığı iki aya iniş girişimi başarısızlıkla sonuçlanmıştı. JAXA, OMOTENASHI iniş aracıyla bağlantısını kaybetti ve Kasım ayında bir iniş girişimini önledi. Japon startup ispace (9348.T) tarafından yapılan Hakuto-R Mission 1 iniş aracı, Nisan ayında ay yüzeyine inmeye çalışırken düştü.

AYIN KÖKENİNE DAİR İPUÇLARI BULUNMAYA ÇALIŞILACAK

SLIM, Dünya'dan bakıldığında karanlık bir nokta gibi görünen bir ay denizi olan Mare Nectaris'e yakın ayın yakın tarafına inecek. Birincil hedefi gelişmiş optik ve görüntü işleme teknolojisini test etmektir.

İnişin ardından araç, ayın kökenine ilişkin ipuçları bulmak amacıyla yerleşim yerlerinin yakınındaki olivin kayalarının bileşimini analiz etmeyi amaçlıyor. SLIM'de hiçbir ay gezgini yüklü değil.

 Ulusal uzay ajansının aya iniş aracını taşıyan H-IIA roketi, Kyodo tarafından 7 Eylül 2023'te çekilen bu fotoğrafta Japonya'nın güneybatısındaki Tanegashima adasındaki Tanegashima Uzay Merkezi'nden fırlatılıyor. 

Perşembe günkü H-IIA roketi aynı zamanda JAXA, NASA ve Avrupa Uzay Ajansı'nın ortak projesi olan X-Ray Görüntüleme ve Spektroskopi Misyonu (XRISM) uydusunu da taşıdı. Uydu, bilim adamlarının yıldızların ve galaksilerin evrimini anlamanın anahtarı olarak gördüğü evren boyunca akan plazma rüzgarlarını gözlemlemeyi amaçlıyor.

JAXA, Hawaii ve Japonya'daki yer istasyonlarının fırlatma sonrasında XRISM'den uydunun güneş panellerinin başarılı bir şekilde konuşlandırıldığını doğrulayan sinyaller aldığını söyledi.

Mitsubishi Heavy Industries (7011.T) , H-IIA roketini üretti ve 2001 yılından bu yana Japonya'nın 47. kez fırlattığı H-IIA roketini gerçekleştirerek aracın başarı oranını %98'e yaklaştırdı.

JAXA, SLIM taşıyan H-IIA'nın fırlatılmasını birkaç ay süreyle askıya alırken , Mart ayındaki ilk çıkışında yeni orta kaldırma kapasiteli H3 roketinin başarısızlığını araştırmıştı . Japonya, 2024'teki 50. lansmanından sonra H-IIA'yı kullanımdan kaldırmayı planlıyor.

Japonya Başbakanı Fumio Kishida, Perşembe günü fırlatma sonrasında sosyal medyadan yaptığı paylaşımda, amiral gemisi roketleri geliştirmenin Japonya'nın bağımsız uzay faaliyetleri için şart olduğunu söyledi.

Kishida, daha önce Twitter olarak bilinen sosyal medya X'te "H3 roketinin başarılı bir şekilde yeniden fırlatılmasına yönelik ivmeyi artıracağız" dedi.

Japonya'nın uzay misyonları, Ekim 2022'de Epsilon küçük roketinin fırlatılamaması ve ardından Temmuz ayında yapılan bir test sırasında motor patlaması gibi son zamanlarda başka aksiliklerle de karşı karşıya kaldı.

JAXA, 2025'in ötesinde Hindistan Uzay Araştırma Organizasyonu ile ortak bir Ay Kutup Keşif Misyonu (LUPEX) planlıyor; burada Japonya'nın H3 roketi, Hindistan'ın bir sonraki ay iniş aracını uzaya taşıyacak.

Ülke ayrıca NASA'nın Artemis programı kapsamında 2020'lerin ikinci yarısında ay yüzeyine bir astronot göndermeyi hedefliyor .

 

Reuters